11 Ekim 2011 Salı

6- ESİN ENGİN - DÖNMEYEN YILLAR/ANKARA'NIN TAŞINA BAK (1974)

Sanatçı: Esin Engin
Grup: Solo
Söz Müzik: Dönmeyen Yıllar: Orhan Gencebay, Ankara'nın Taşına Bak: Anonim
Yıl: 1974
Firma: Şenel Plak
Plak: Telifli 45'lik
Bulunabileceği Albüm: Yok

Çok genç yaşta yitirdiğimiz büyük usta Esin Engin bugün artık unutulmaya yüz tutan sanatçılar arasına girmek üzere. TRT'nin başarılı dizisi Çalıkuşu'na yaptığı jenerik müziği ve Seven Ne Yapmaz da olmasa Esin Engin'in adı neredeyse hiç anılmayacak. Oysa Esin Engin, 70'li yıllarda herbiri birbirinden değerli 45'likler üretmiş, bunun yanı sıra besteci ve aranjör kimliğiyle de diğer sanatçıların plaklarında yer almıştı. Dört başı mamur bir müzisyen olan Esin Engin'in en arada kalmış, en az bilinen 45'liklerinden biri olan Dönmeyen Yıllar bu yazının konusu.

Esin Engin, altın yıllarını 1971'de girdiği Yonca Plak döneminde yaşamıştı. 1973'te bu şirkete yaptığı Yunus plağı da tutulmuş ama Dert Bende 45'liği için Foneks'e geçmişti sanatçı. İşte o 45'likten sonra sürekli olarak firmalarla anlaşmazlıklar yaşaması, 45'liklerinin de tanıtımı için sorun olmaya başlamıştı. Bu yüzden dönemin zayıf şirketlerinden Şenel Plak'tan çıkan Dönmeyen Yıllar pek ses getirmedi.

Plağın a yüzündeki Dönmeyen Yıllar'ın hikayesi ilginç. Orhan Gencebay, bu şarkıyı rüyasında yazdığını iddia ediyor Klasikleri albümünün CD kartonetinde. Ama nedense ilk önce kendisi söylememiş. Seni Buldum Ya gibi valslerinin yanına ekleyebileceği çok iyi bir şarkıydı oysa ki. Gencebay bu şarkıyı Esin Engin'e vermeyi tercih etmiş. Engin, o yıllarda, daha sonra iyice genişleteceği vals ve tango şarkıları üzerine eğilmeye başlamıştı. Dönmeyen Yıllar da tam Esin Engin'e göre bir şarkıydı. Gencebay, şarkıyı 10 yıl sonra 1984'te sadece Almanya'da yayınlamak üzere Ben Topraktan Bir Canım'la beraber 45'lik olarak sundu ve 1988'deki toplama albümü Kördüğüm'de yerli dinleyiciyle de buluşturdu. Eğer bu şarkı daha iyi bir tanıtımla 70'li yıllarda Orhan Gencebay tarafından plaklaştırılsaydı belki de Zeki Müren, Emel Sayın gibi sanatçıların da peşinden koşabileceği bir şarkı olacaktı. Ama başta da dediğim gibi promosyon sorunu yaşayan Esin Engin'in elinde ancak gizli bir hazine olarak kaldı şarkı.

Bu plakta benim asıl ilgilendiğim şarkı ise arka yüzdeki Ankara'nın Taşına Bak. Kurtuluş Savaşı yıllarından kalma anonim bir Ankara türküsü iken 70'lerde sol hareketin marşlarından birisi haline gelmiş. Bugün ise artık sıradan bir nostalji eseri olmaya yüz tutmuş durumda. Ama Esin Engin'in elinde gerçek değerini bulmuş sanki. Esin Engin kendi orkestrasıyla yaptığı ince aranjeyle şarkının bütün ana damarlarını yakalamış. nefesli ve yaylı çalgılarla yakaladığı ahengi mızıkayla süsleyip şarkının o gün için bile var olan nostaljik yanını canlı tutmuş. Üstelik vokal çalışmasında da ne bir eksik ne bir fazla tam anlamıyla rayında götürmüş bütün şarkıyı. Yer yer çift vokalle anlamı derinleştirmiş. Kısacası Ankara'nın Taşına Bak, bir aranje dehası örneği. Kanımca Esin Engin'in en iyi 45'lik şarkısı da bu.

İndirme Linki: http://hotfile.com/dl/132035594/1908e96/1974-_Dnmeyen_Yllar_-_Ankarann_Tana_Bak.rar.html

4 yorum:

Hamit Akbay dedi ki...

Dönmeyen Yillar sarkisini ilk okuyan Esin Engin degil, Azize Gencebay´dir. 1971 yilinda, Istanbul Plak Katalog No 9191 (her ne kadar Senel Plak kapagini aksi durum yazsa da). Orhan Gencebay ise bu eseri 1975 yilinda kayit etti fakat albüme dahil etmedi (stüdyo altyapisi ve orkestrasyon 1975 yilinda yayinlanan Aksam Günesi ile ayni, bu eser Batsin Bu Dünya´da yer aldi, Kervan Plak LP 19). Sonra albümleri CD olarak yayinladiginda bu eseri dahil etti. Saygilar, Hamit Akbay.

Muhammed Tiryaki dedi ki...

Hamit Bey, diskografinin hazırlanmasına da büyük katkısı olmuş birisiniz bu yüzden size sormak büyük şans, Ben Topraktan Bir Canım/Dönmeyen Yıllar 45'liği yakın bir zamana kadar bilinmiyordu, bu 45'liğin mazisi hakkında bir bilginiz var mı?

Hamit Akbay dedi ki...

Almanya´da ciddi sekilde calisan 3 sirket vardi, Türkofon/Türküola, Minareci ve de Uzelli. Minareci Münih´te, Uzelli Frankfurt´ta idi, 1974 yilinda kuruldular, ikiside plak isine girmediler, kaset cd üzerine calistilar (Uzelli Kandirali LP´si Türkiye´de basildi, Almanya´daki sirket ile alakasi yok).
Türküola sirketi sahibi Yilmaz Asöcal ilk önce Grafson, Ergas gibi sirketlerin Almanya baskilarini pazarliyordu, sonra kendi firma ismi ile is yapmaya basladi. Ilk 45lik plak serisi Türkofon olarak yayinlandi (5500´li seri numaralar, bunlar mono kayitlar ve 8500`li seri numaral, bunlar stereo kayitlar, Almanya Köln´de kayit edilenler). Bu seri 1970´lerin ortasina kadar devam eder. 1980 yilinda Türküola etiketi ile yeni bir 45´lik serisi baslar, öncelikle oradaki kiraathanelerdeki Jukebox´lar icin. Bu seri EU-101 (Ibrahim Tatlises-Sabuha/Ayrilik Kolay Degil) ile baslar ve tahminime göre 1983 yilina kadar devam eder. 1984 yilinda ikinci seri baslar, bunlar EU-6100´lü numaralar tasiyip farkli plak hamuruna sahipler, o dönemin yeni teknoloje adapte edilmis. Ben Topraktan Bir Canim/Dönmeyen Yillar 45´ligini cocuklugumda böyle bir Jukebox´ta kendi gözümle görmüstüm. Malesef edinemedim. Bir daha da göremedim zira Türküola´nin o serileri bir kac tanesi haric cok sayida basilmiyordu, hedef kitle az idi, o dönem kaset yaygin idi ve de 45´lik plaklar pahali idi (9 Mark, 1 Kaset 10-11 Mark). O dönemin plaklarina sahip olan insan sayisi cok az, dolayisiyla bir daha bulunur mu bilmem. Gencebay´in bildigim kadari ile Türkofon´dan yayinlanan 1968 basimi 2 türkü 45´ligi haric tek 45´ligi bu.

Muhammed Tiryaki dedi ki...

Çok teşekkür ederim. Gayet yararlı oldu bu bilgiler.